Tempada
O kale, ou col rizada, é un parente próximo da nosa verza tradicional e, como ela, é un auténtico tesouro da horta de inverno. A súa tempada principal en Galicia abrangue os meses máis fríos, desde o outono ata a primavera. É unha planta extraordinariamente resistente que non só soporta as baixas temperaturas, senón que as xeadas lixeiras actúan sobre as súas follas, concentrando os azucres e facéndoas máis doces e saborosas. Este ciclo convértea nunha fonte vital de nutrientes verdes nunha época na que a variedade na horta diminúe.
Propiedades
Considerado un “superalimento”, o kale destaca pola súa excepcional densidade nutricional. É unha potencia en vitaminas, especialmente a vitamina K (crucial para a saúde ósea), a vitamina A (para a vista e a pel) e a vitamina C (para o sistema inmunitario). O seu contido en calcio é tan alto que supera, en proporción, o do leite, e tamén achega cantidades significativas de ferro. Como outras crucíferas, é rico en glucosinolatos, precursores de compostos como o sulforafano, que son estudados polas súas potentes propiedades antioxidantes e protectoras a nivel celular.
Usos culinarios
Aínda que a súa sona é recente, a súa versatilidade é enorme. As follas máis tenras pódense “masaxear” con aceite e sal para comelas en cru en ensaladas, rompendo a súa fibra e facéndoas máis suaves. É excelente salteado con allo, cocido ao vapor ou engadido a potaxes e guisos, de forma similar á verza. Unha preparación moi popular é deshidratalo no forno ata que quede crocante para facer “chips” de kale, un petisco saudable. En Galicia, intégrase perfectamente en pratos tradicionais como o cocido, aportando un toque moderno e un perfil nutricional superior. Os seus talos, máis duros, pódense aproveitar para dar sabor a caldos.
Tradición e curiosidades
A pesar da súa aparencia moderna e o seu nome anglosaxón, o kale non é unha novidade. É unha variedade de col moi antiga, cultivada en Europa durante séculos. Poderíase dicir que a súa popularidade actual é unha redescoberta dunha “verdura da avoa” que sempre estivo aí. A súa historia é un recordatorio da riqueza xenética da familia das coles e de como alimentos tradicionais poden converterse en tendencias globais cando se redescobren as súas extraordinarias propiedades.